سنسور شعله UVZ شکوه

نقد و بررسی تخصصی سنسور شعله شکوه الکترونیک مدل UVZ 780

سنسور شعله UVZ 780 شکوه الکترونیک یک آشکارساز شعله فرابنفش یا UV Flame Detector است که برای نظارت ایمن بر تشکیل و پایداری شعله در مشعل‌های گازی، گازوئیلی و دوگانه‌سوز استفاده می‌شود. این سنسور تابش فرابنفش ایجادشده در فرآیند احتراق را دریافت کرده و وضعیت شعله را به رله کنترل مشعل منتقل می‌کند. شکوه الکترونیک UVZ 780 را در سه نسخه قرمز، سفید و آبی عرضه می‌کند.

برخلاف فتورزیستورهای معمولی که به نور مرئی نیز حساس هستند، UVZ 780 عمدتاً به بخش فرابنفش تابش شعله واکنش نشان می‌دهد. در نتیجه نور معمول محیط و تابش مادون قرمز تأثیر بسیار کمتری بر تشخیص آن دارند. این ویژگی باعث می‌شود سنسورهای UV برای سیستم‌های احتراق صنعتی و مشعل‌هایی که کنترل دقیق شعله اهمیت زیادی دارد مناسب باشند. محدوده اصلی پاسخ طیفی این خانواده تقریباً 170 تا 250 نانومتر و بیشترین حساسیت آن در حوالی 200 نانومتر است.

تفاوت UVZ 780 قرمز، سفید و آبی

رنگ مدل‌های UVZ 780 نشان‌دهنده سطح حساسیت سنسور به تابش UV است. بنابراین هنگام انتخاب سنسور، تنها نوع سوخت نباید ملاک باشد و شدت شعله، فاصله سنسور از شعله، محل نصب و نوع رله کنترل نیز اهمیت دارند.

در مستندات فنی خانواده اصلی UVZ 780، قرمز High Sensitivity، سفید Standard Sensitivity و آبی Low Sensitivity تعریف شده است. مدل قرمز قابلیت استفاده با کنترلرهای MMG، TMG و SGU را دارد و مدل‌های سفید و آبی برای TMG و SGU معرفی شده‌اند. در بازار ایران گاهی این سه رنگ به‌صورت ساده‌شده با نوع سوخت معرفی می‌شوند؛ برای مثال آبی برای گاز و سفید برای گازوئیل. با این حال، از نظر فنی تفاوت اصلی آنها حساسیت سنسور است و انتخاب نهایی بهتر است بر اساس مدل کنترلر و شرایط واقعی شعله انجام شود.

نکته انتخاب رنگ: برای تعویض سنسور موجود، بهترین روش این است که همان رنگ UVZ 780 نصب‌شده روی مشعل انتخاب شود؛ مگر اینکه مشخصات رله و شرایط شعله توسط تکنسین بررسی و نیاز به حساسیت متفاوت تأیید شود. رنگ در این خانواده فقط جنبه ظاهری ندارد و نشان‌دهنده سطح حساسیت سنسور است.

نحوه عملکرد سنسور UVZ 780

بخش حساس UVZ 780 از یک سلول UV خلأ تشکیل شده است. در حالت عادی بین الکترودهای داخلی سلول جریانی برقرار نمی‌شود. با رسیدن تابش فرابنفش شعله به سلول، شرایط الکتریکی داخل آن تغییر کرده و جریان بسیار کوچکی ایجاد می‌شود. رله کنترل مشعل این سیگنال را به‌عنوان وجود شعله تشخیص می‌دهد. اگر شعله خاموش شود و تابش UV از بین برود، سیگنال سنسور نیز قطع می‌شود و کنترلر می‌تواند مطابق برنامه ایمنی خود شیر سوخت را بسته و مشعل را متوقف کند.

این روش تشخیص به‌ویژه برای مشعل‌های گازی و دوگانه‌سوز مزیت دارد، زیرا وجود شعله از طریق تابش مشخص خود فرآیند احتراق بررسی می‌شود و نور معمول محیط به‌راحتی به‌عنوان شعله تشخیص داده نمی‌شود.

سازگاری با رله‌های کنترل مشعل

UVZ 780 شکوه برای استفاده همراه با کنترلرهایی طراحی شده است که ورودی مخصوص سنسور UV دارند. از مهم‌ترین کنترلرهای قابل استفاده با این سنسور می‌توان به G811-UV شکوه الکترونیک و TMG 740-3 اشاره کرد. مدل G811-UV برای کار با سنسورهایی مانند UVZ 780 و QRA2 طراحی شده است. در خانواده اصلی UVZ 780، بسته به رنگ و حساسیت سنسور، کنترلرهای MMG، TMG و SGU نیز مورد استفاده قرار می‌گیرند:

هنگام تعویض سنسور بهتر است علاوه بر مدل UVZ 780، رنگ سنسور قبلی و مدل کامل رله کنترل مشعل نیز بررسی شود.

مناسب کارکرد متناوب مشعل

UVZ 780 برای مشعل‌هایی با کارکرد متناوب یا Intermittent Operation طراحی شده است. در این نوع سیستم، مشعل در فواصل مشخص خاموش می‌شود و کنترلر در زمان راه‌اندازی مجدد امکان بررسی سلامت سلول UV و وجود نور ناخواسته را دارد. برای سیستم‌هایی که مشعل باید به‌صورت مداوم و بدون توقف طولانی‌مدت کار کند، سنسورهای مخصوص Continuous Operation با سیستم Self-Checking مورد نیاز هستند و UVZ 780 معمولی نباید صرفاً بر اساس شباهت ظاهری جایگزین آنها شود.

عمر سلول UV

سلول‌های UV در طول کار به‌تدریج دچار فرسودگی می‌شوند. عمر متداول سلول UV این خانواده حدود 5,000 تا 10,000 ساعت کارکرد اعلام شده است. به همین دلیل وضعیت سنسور باید در سرویس‌های دوره‌ای مشعل کنترل شود. اگر سنسور در تشخیص شعله دچار عملکرد ناپایدار شود، علاوه بر خود چشم باید مواردی مانند تمیزی محل دید، فاصله از شعله، کابل اتصال و عملکرد رله کنترل نیز بررسی شوند.

ویژگی‌های سنسور شعله شکوه الکترونیک مدل UVZ 780

• تشخیص شعله با فناوری UV
• مناسب مشعل‌های گازی و دوگانه‌سوز
• قابل استفاده در برخی مشعل‌های سوخت مایع
• مقاومت بالا در برابر خطای ناشی از نور مرئی محیط
• عرضه در سه سطح حساسیت
• سازگار با G811-UV و TMG 740
• مناسب کارکرد متناوب
• مناسب کاربردهای موتورخانه‌ای و صنعتی